به نام خدا
با سلام
صدق نيت
سئوال : چرا ما بهخاطر اعمال محدود چندساله دنیا، برای ابد وارد بهشت یا جهنم میشویم؟
جواب این سئوال در روایتی از امام صادق(ع) در اصول کافی آمده:
إِنَّمَا خُلِّدَ أَهْلُ النَّارِ فِی النَّارِ لِأَنَّ نِیاتِهِمْ کَانَتْ فِی الدُّنْیا أَنْ لَوْ خُلِّدُوا فِیهَا أَنْ یعْصُوا اللَّهَ أَبَداً وَ إِنَّمَا خُلِّدَ أَهْلُ الْجَنَّةِ فِی الْجَنَّةِ لِأَنَّ نِیاتِهِمْ کَانَتْ فِی الدُّنْیا أَنْ لَوْ بَقُوا فِیهَا أَنْ یطِیعُوا اللَّهَ أَبَداً فَبِالنِّیاتِ خُلِّدَ هَؤُلَاءِ وَ هَؤُلَاءِ ثُمَّ تَلَا قَوْلَهُ تَعَالَى- قُلْ کُلٌّ یعْمَلُ عَلى شاکِلَتِهِ قَالَ عَلَى نِیتِ.
اهل دوزخ از این رو در دوزخ جاودان هستند که نیت داشتند اگر در دنیا جاودان باشند همیشه نافرمانى خدا کنند و اهل بهشت از این رو در بهشت جاودان هستند که نیت داشتند اگر در دنیا باقى بمانند همیشه اطاعت خدا کنند، پس این دسته و آن دسته بهسبب نیت خویش جاودانى شدند، سپس قول خداى تعالى را تلاوت نمود: «بگو هر کس طبق شاكله خویش عمل میکند، (اسراء 84)» و فرمود: یعنى طبق نیت خویش.
نیت زندگی همان روش و مدل زندگی است که برای یک آدم عوض نمیشود. اگر از کسی که در راه دشمنی خدا کار میکند بپرسی که اگر هزارسال عمر کنی چهکار میکنی، میگوید همین کاری که الان میکنم. بهخاطر همین است که قرآن در سوره انعام آیه 28 میفرماید که اگر به جهنمیان فرصت دوباره داده شود که به زمین برگردند باز هم همان کارهای قبل را تکرار میکنند.
(ولو ردوا لعادوا لما نهوا عنه
واگر آنها رابدنيابازگردانيم مجددا بسراغ كارهائي كه نهي شده اند خواهند رفت)
ما خودمان نیز این حالت را در خود دیدهایم. بارها با خودمان قرار گذاشتهایم که کارگناهي را انجام ندهیم ولي فراموش کردهایم و آن گناه را تكرار كرده ايم .
برای بررسی آثار نیت در احکام اجتماعی میتوان به آیه 29 سوره توبه که به آیه «جزیه» مشهور است اشاره کرد: با کسانی از اهل کتاب که به خدا و روز قیامت ایمان نمی آورند و چیزهایی را که خدا و پیامبرش حرام کرده است بر خود حرام نمی کنند و دین حق را نمی پذیرند جنگ کنید، تا آنگاه که به دست خود در عین مذلت جزیه بدهند.قاتلوا الذين لا يومنون بالله ولا باليوم الاخر .......
سئوالی که مطرح میشود این است که قرآن در جاهای مختلف گفته که اهل کتاب به خدا و آخرت ایمان دارند، پس چرا در این آیه گفته شده که ایمان ندارند. پاسخ در آیه 30 آمده :
«سخن که می گویند همانند گفتار کسانی است که پیش از این کافر بودند».
يُضَاهِؤُونَ قَوْلَ الَّذِينَ كَفَرُواْ مِن قَبْلُ
از این جهت که حرفشان و اعتقاداتشان مثل کفار است از لحاظ فقهی مثل کفار با آنان برخورد میشود.
لذا درفتنه ها بايد مراقب باشيم كه با آنكه ما ايمان داريم ولي همانند كفار ودشمن سخن نگوئيم وحرفهاي آنها را تكرار نكنيم كه خداوند همانند كفار باما رفتارخواهدكرد .كسي كه حرف كفار و دشمنان قسم خورده اسلام وانقلاب را تكرار ميكند از آنها محسوب ميشود هرچند كه بگويد من بخداو قيامت ايمان دارم ولي چون كفار بخدا وقيامت ايمان ندارند واينهم همان حرف آنها را ميزند ازنظر قرآن الذين لا يومنون بالله ولا باليوم الاخر است .
در خطبه 201 نهجالبلاغه نکاتی در مورد آثار اجتماعی «نیت» بیان شده:
... مردم به اندازهی رضایتشان یا ناراحتیشان نسبت به افعال محاسبه میشوند. ناقه ثمود را یک نفر پی کرد، حال آنکه خدا در قرآن میفرماید: ناقه ثمود را پی کردند، پس عذاب بر آنها نازل شد. خدا کار یک نفر را به پای همه نوشت، چرا که همه به فعل آن یک نفر راضی بودند.
اللهم صل علي محمد و ال محمد
اللهم عجل لوليك الفرج